10 maart 2026
Wat maakt een wijk écht gezond? Wat werkt in de praktijk, wat niet – en voor wie? Deze vragen staan centraal in het nieuwe vierjarige RAAK-PRO-onderzoeksproject ‘Bouwen aan een gezonde wijk: samenwerken, leren en verbinden in Cartesius Utrecht’, dat in januari 2026 is gestart en loopt tot eind 2029. Het project wordt gefinancierd door Regieorgaan SIA (onderdeel van NWO), met cofinanciering van de betrokken partners.
Onder leiding van lector dr.ir. Hanneke Kruize (Hogeschool Utrecht) vormt Cartesius het living lab waarin bewoners, professionals, overheden en ontwikkelaars gezamenlijk onderzoeken hoe ruimtelijke inrichting, sociale dynamiek en samenwerking bijdragen aan gezond en gelukkig (samen)leven. “In dit project kijken we niet alleen naar ontwerp en beleid, maar vooral naar hoe deze in de dagelijkse praktijk uitpakken voor verschillende groepen bewoners,” aldus Kruize.
Een belangrijk onderdeel van het onderzoek is de ontwikkeling van een reflexief monitoringssysteem. Hierin leren bewoners, studenten en professionals samen door de effecten te volgen van de fysieke inrichting van de wijk (hardware), sociale samenhang en gedrag (software) en de manier waarop samenwerking en besluitvorming zijn georganiseerd (orgware). Deze aanpak maakt het mogelijk om tijdens het proces bij te sturen en van elkaar te leren.
Het onderzoek besteedt expliciet aandacht aan diversiteit binnen de wijk en aan community development. Hoe kunnen sociale verbindingen worden versterkt? Wat helpt bij het ontwikkelen van gezamenlijk eigenaarschap? En hoe draagt de wijk bij aan welzijn en inclusie, ook in relatie tot de omliggende gebieden?
Het RAAK-PRO-project is een samenwerking tussen Hogeschool Utrecht, Universiteit Utrecht, UMC Utrecht, gemeente en provincie Utrecht, het Cartesius Consortium (ontwikkelaars Ballast Nedam Development en MRP), woningcorporatie Portaal en zorgorganisatie De Tussenvoorziening. De resultaten worden vertaald naar praktische handvatten voor gezonde gebiedsontwikkeling en gedeeld via publicaties, factsheets, bijeenkomsten o.a. via de DKH GSL.
De Data- en Kennishub Gezond Stedelijk Leven is een onafhankelijk en open platform van publieke en private organisaties. We werken samen met inwoners aan oplossingen voor een gezonde stedelijke leefomgeving. De organisaties binnen de hub ontwikkelen wetenschappelijk onderbouwde, datagedreven concepten en instrumenten: evidence based producten en diensten die een positief effect hebben op de gezondheid van iedereen die woont, werkt of recreëert in een stedelijke omgeving. Nu en in de toekomst.
Lees meer
